Η θρησκευτική γιορτή του Πάσχα συμβολίζει την ελπίδα , την Ανάσταση , το φως για αυτό συνώνυμο της λέξης αποτελεί η Λαμπρή. Παρόλα αυτά , πριν το θαύμα της Ανάστασης προηγείται και η εβδομάδα των Παθών η οποία εμπεριέχει δεινά και πένθος. Εκτός λοιπόν από τα γιορτινά κόκκινα αυγά και τις πολύχρωμες λαμπάδες, τα παιδιά καλούνται να επεξεργαστούν έννοιες όπως είναι ο θάνατος και τα πάθη. Αυτή η διεργασία συχνά είναι δύσκολη καθώς τα παιδιά της προσχολικής ηλικίας δεν έχουν προλάβει να κατακτήσουν το συμβολικό περιεχόμενο των εννοιών αυτών. Επίσης τα παιδιά της νηπιακής ηλικίας και των πρώτων τάξεων του Δημοτικού αδυνατούν να επεξεργαστούν τις έννοιες του θανάτου και της προδοσίας χωρίς να φοβηθούν.
Επομένως είναι σημαντικό όταν απευθυνόμαστε σε μικρά παιδιά ,να μιλάμε με τρόπο απλό και κατανοητό χωρίς βαρύγδουπο λεξιλόγιο ή χωρίς νοερές εικόνες οι οποίες μπορεί να ερμηνευτούν ως απειλητικές ή βίαιες. Παρομοίως το ίδιο ισχύει και για συμβολισμό των γεγονότων. Μια γενική εικόνα για το τι συμβολίζει αυτό που αφηγούμαστε μπορεί να είναι πιο εποικοδομητική και βοηθητική στην κατανόηση παρά μια πληθωρική περιγραφή. Για παράδειγμα , τα πάθη του Χριστού συμβολίζουν την αυτοθυσία , την ψυχική ανθεκτικότητα , την αξία της συγχώρεσης και άλλα. Με άλλα λόγια είναι προτιμότερη η ερμηνεία των συμβολισμών και όχι η ερμηνεία των γεγονότων.
Για να καταφέρουμε να μεταλαμπαδεύσουμε τους συμβολισμούς και τις αξίες που απορρέουν μέσα από αυτούς , είναι σημαντικό, να αναλογιστούμε τι συμβολισμό έχει για εμάς τους ίδιους η Ιστορία του Ιησού και πώς τη νοηματοδούμε τώρα αλλά και πώς τη βιώναμε όταν ήμασταν παιδιά.
Επιπρόσθετα δεν υπάρχει κατευθυντήρια γραμμή αναφορικά με το Πάσχα καθώς η πίστη αποτελεί μια προσωπική υπόθεση. Παρόλα αυτά πέραν της προσωπικής μας πίστης και των δικών μας βιωμάτων είναι καλό σε κάθε περίπτωση να εξηγήσουμε στα μεγαλύτερα παιδιά ότι το Πάσχα καθώς και η εβδομάδα των Παθών καθρεπτίζουν τον κύκλο της ζωής ο οποίος δε σταματά στο θάνατο αλλά στην Ανάσταση. Πιο στοχευμένα , η έννοια του θανάτου αποτελεί ένα δύσκολο θέμα το οποίο συχνά οι γονείς αποφεύγουν να θίξουν φοβούμενοι μη τραυματίσουν τον εύθραυστο ψυχισμό των παιδιών. Παρόλα αυτά τα μεγαλύτερα παιδιά (ηλικίας 8-9 ετών και άνω) έχουν κατακτήσει την έννοια του θανάτου καθώς και της μη αναστρεψιμότητας του. Επομένως , αυτές οι μέρες αποτελούν μια ιδιαίτερη συνθήκη στην οποία μπορούμε να εξηγήσουμε στα παιδιά ότι το Πάσχα όπως και η Ανάσταση συμβολίζουν το νόημα της ζωής η οποία δε σταματά στη ματαίωση του θανάτου αλλά φανερώνει το θρίαμβο της ζωής , την απύθμενη επιθυμία για ζωή.
Κατέστη σαφές ότι η θρησκευτική προσέγγιση του παιδιού επηρεάζεται από τη πίστη των γονέων. Άλλωστε η νοηματοδότηση της πίστης αποκτά εκτός από θρησκευτική και φιλοσοφική υπόσταση. Μέσω της δικής μας στάσης και έμπρακτης έκφρασης της αγάπης προς τα παιδιά , τα γαλουχούμε με πίστη προς τον εαυτό τους και τον κόσμο – και κατ’ επέκταση – πίστη προς όλα τα άλλα , στη ζωή , στην ελπίδα , στα θεία .
Ψυχολόγος – Ψυχοθεραπεύτρια
Ευαγγελία Ραφαέλα Μαρινάκη
